Azure DevOps [DokuWiki]

Writing /home/grochu/public_html/wiki/data/meta/zajecia/npr/lab/azure_devops.meta failed
Unable to save metadata file. Hint: disk full; file permissions; safe_mode setting.
Creating directory /home/grochu/public_html/wiki/data/attic/zajecia/npr/lab failed
Writing /home/grochu/public_html/wiki/data/attic/zajecia/npr/lab/azure_devops.1794435574.txt.gz failed
Ta strona jest tylko do odczytu. Możesz wyświetlić źródła tej strony ale nie możesz ich zmienić.
~~NOCACHE~~
~~SLIDESHOW~~

====== Azure DevOps ======

===== Application Lifecycle Management (ALM) =====

ALM (zarządzanie cyklem życia aplikacji) to proces zarządzania produktem od pomysłu aż po jego wycofanie z użycia

  - zdefiniowanie wymagań i projekt aplikacji
  - rozwój aplikacji (Dev)
    * <wrap lo>implementacja i budowanie aplikacji</wrap>
    * <wrap lo>testy, weryfikacja poprawności działania i naprawa błędów </wrap>
  - utrzymanie produktu (Ops) 
    * <wrap lo>wdrażanie kolejnych wersji produktu</wrap>
    * <wrap lo>konfiguracja i monitorowanie działania aplikacji</wrap>
    * <wrap lo>naprawa błędów</wrap>
 
**Azure DevOps** - wszystko w jednym miejscu

===== Metodyka DevOps =====

{{zajecia:znd_2020_1:devops-loop-800x380.png?600}}

===== DevOps - założenia =====

  * DevOps = „development” (programowanie) + „operations” (operacje)
  * koordynacja i współpraca zespołów w celu tworzenia lepszych, bardziej niezawodnych produktów 
  * silny nacisk na automatyzację i monitoring wszystkich etapów wytwórczych
  * przyspieszenie cyklu powstawania nowych wydań 
  * możliwość lepszego reagowania na potrzeby klientów
  * bezpieczeństwo uwzględniane na każdym etapie (DevSecOps, zob. dalej)
  
===== Azure DevOps - przegląd =====

{{zajecia:znd_2020_1:azure_devops.png?800}}

===== Azure DevOps - usługi =====

  * **Azure Boards** - planowanie i śledzenie pracy: backlogi, tablice Kanban, sprinty, zadania (work items)
  * **Azure Repos** - prywatne repozytoria Git (oraz TFVC), pull requesty, polityki gałęzi
  * **Azure Pipelines** - CI/CD dla dowolnego języka i platformy, kontenery Docker i Kubernetes, wdrożenia do Azure, AWS, Google Cloud i środowisk lokalnych
  * **Azure Test Plans** - testy manualne, eksploracyjne i integracja z testami automatycznymi
  * **Azure Artifacts** - pakiety NuGet, npm, Maven, Python i Universal
  * pulpity (Dashboards), wiki projektu, powiadomienia, Analytics i raporty Power BI


===== Azure DevOps - kluczowe możliwości =====

  * **continuous integration** i **continuous delivery** (ciągła integracja i dostarczanie) - automatyzacja procesu wytwórczego: \\ <wrap lo>synchronizacja kodu, budowanie aplikacji, testy (kodu, aplikacji), środowisko uruchomieniowe, raporty, powiadomienia, deployment, hostowanie aplikacji, ...</wrap>
  * **zwinne metodyki zarządzania** \\ <wrap lo>m.in. Scrum i Kanban, zarządzanie zgłoszeniami (Work item), przydział zadań, powiązanie z kodem, testami, raportami</wrap>
  * repozytorium kodu, system kontroli wersji \\ <wrap lo>Git (domyślny wybór dla nowych projektów) oraz Team Foundation Version Control (TFVC)</wrap>
  * rozbudowany system raportów i pulpitów (Dashboards, Analytics, Power BI), analiza postępów prac, powiązania między wymaganiami, kodem, testami i wdrożeniami

===== Potok ciągłej integracji =====

{{zajecia:znd_2020_1:architecture-devops-dotnet-webapp.png?800}}

===== Azure DevOps wersje =====

  * [[https://azure.microsoft.com/products/devops/server/|Azure DevOps Server]] - wersja instalowana lokalnie (on-premises)
    * wcześniej: Team Foundation Server (TFS), Visual Studio Team System; obecnie m.in. Azure DevOps Server 2022
    * te same podstawowe usługi co w wersji chmurowej, ale wymaga własnej infrastruktury i utrzymania; dla organizacji, które muszą przechowywać dane u siebie
  * [[https://azure.microsoft.com/products/devops/|Azure DevOps Services]] - wersja chmurowa 
    * dawniej: Visual Studio Team Services, Team Foundation Service, Visual Studio Online

===== Azure DevOps Services =====

  * usługi DevOps hostowane przez Microsoft, gotowe do użycia bez własnej infrastruktury, z automatycznymi aktualizacjami i SLA 99,9%
  * uwierzytelnianie za pomocą Microsoft Entra ID (zalecane w organizacjach) lub konta Microsoft 
  * darmowe dla zespołów do 5 użytkowników, 2 GB w Azure Artifacts, nieograniczona liczba użytkowników typu Stakeholder; dodatkowi użytkownicy są płatni
  * Azure Pipelines (projekty prywatne): 1 bezpłatne zadanie na agencie Microsoft-hosted (do 60 minut na uruchomienie, 1800 minut miesięcznie; wymaga powiązania organizacji z subskrypcją Azure) oraz 1 bezpłatne zadanie na własnym agencie (self-hosted) bez limitu czasu
  * nieograniczona liczba prywatnych repozytoriów Git
  * skalowalne agenty buildów hostowane przez Microsoft (Microsoft-hosted) lub własne (self-hosted) 
  * projekty publiczne zostały wycofane: nie można tworzyć nowych, a istniejące zostaną zamienione na prywatne od 2027 r.
  * częste aktualizacje
  
===== Dostęp =====
 
  * portal webowy (Web Portal)
  * Visual Studio 
  * Excel - import i masowa edycja zadań
  * Visual Studio Code, IntelliJ, Android Studio, Eclipse i Xcode - integracja z repozytoriami Git
  * dowolny klient Git (Azure DevOps używa standardowego Git)
  * asystenci AI w środowisku programistycznym (np. GitHub Copilot) z dostępem do danych Azure DevOps przez MCP Server (zob. dalej)
  * łatwa integracja z innymi narzędziami: REST API, service hooks, rozszerzenia z Marketplace, integracja z GitHub

===== Integracja z innymi narzędziami =====

{{zajecia:znd_2020_1:azure-devops-supports-integration-with-many-third-party-services.png.jpeg?800}}


[[https://marketplace.visualstudio.com/azuredevops|Extensions Marketplace]] - rozszerzenia dla Azure DevOps


===== Autoryzacja =====

  * **Azure DevOps Services**  \\ uwierzytelnianie za pomocą Microsoft Entra ID lub konta Microsoft \\ <code>https://dev.azure.com/</code>
  * dostęp do wybranej organizacji \\ <code>https://dev.azure.com/nazwa_organizacji/ </code>
  * dostęp do projektu  \\ <code>https://dev.azure.com/nazwa_organizacji/nazwa_projektu/ </code>
  * poprzednia domena (nadal aktualna) \\ <code>https://nazwa_organizacji.visualstudio.com/</code>


===== Web Portal i Visual Studio =====

^ Web Portal ^ Visual Studio ^
| Planowanie prac: \\ //backlog produktu i sprintów, Task boards, Capacity planning, Kanban board, Dashboards, Widgets, Charts// \\ Zbieranie opinii (feedback) \\ Zarządzanie testami \\ Pipelines, Artifacts \\ Wiki \\ Security overview \\ Administracja kontami, projektami, zespołami | Integracja obsługi zadań ze zmianami kodu, Git: \\ //Changes, Branches, Pull Requests, Sync, Work Items, Builds// \\ Integracja z GitHub Copilot i MCP Server (Visual Studio 2022 i nowsze) |

===== Połączenie z Visual Studio =====

**Team Explorer** -> **Manage Connections** -> **Connect to a Project**

//Zrzuty ekranu pochodzą z Visual Studio 2019; w nowszych wersjach układ okien może się różnić.//

|{{:zajecia:znd_2020_1:te-connect-page-connect-to-project-vs2019.png?350}}|{{:zajecia:znd_2020_1:connect-to-a-project-and-github.png?350}}| 


===== Team Explorer =====

  * Zadania (jednostki robocze/Work Items)
  * Repozytorium (Source Control)
  * Buildy
  * Oczekujące na zatwierdzenie zmiany (Pending changes)
{{zajecia:znd_2014_1:tfs_team_explorer1.png?350}}


===== Web Portal =====

{{zajecia:znd_2020_1:list-projects.png?600}}  

Strona główna z listą organizacji i projektów

===== Web Portal - konfiguracja =====

{{zajecia:znd_2020_1:list-projects-org-settings.png?600}} 

Strona główna ustawień organizacji i projektów

===== Azure Pipelines - przykład potoku YAML =====

  * potok jest zapisany jako kod w pliku ''azure-pipelines.yml'' w repozytorium
  * każdy commit do gałęzi ''main'' uruchamia budowanie i testy

<code yaml>
trigger:
  - main

pool:
  vmImage: ubuntu-latest

steps:
  - task: UseDotNet@2
    inputs:
      version: 8.x
  - script: dotnet build --configuration Release
    displayName: Build
  - script: dotnet test --configuration Release
    displayName: Test
</code>

===== Nowości: DevSecOps =====

  * **DevSecOps** - uwzględnianie bezpieczeństwa na każdym etapie wytwarzania: kontrole działają automatycznie w repozytorium i w potoku CI/CD, a nie dopiero przed wdrożeniem
  * w Azure DevOps: **GitHub Advanced Security for Azure DevOps** - dostępne tylko w Azure DevOps Services i dla repozytoriów Git w Azure Repos
  * funkcja płatna, rozliczana według liczby aktywnych autorów zmian (active committers); włączenie wymaga skonfigurowania rozliczeń
  * dwa warianty: pakiet **Advanced Security** albo osobne produkty **Secret Protection** i **Code Security**

===== DevSecOps - funkcje skanowania =====

  * **Secret scanning - push protection**: blokuje wypchnięcie commitów ujawniających sekrety, np. hasła i klucze
  * **Secret scanning - repo scanning**: wykrywa sekrety zapisane w repozytorium, także w historii commitów
  * **Dependency scanning**: wyszukuje znane podatności w zależnościach open source (bezpośrednich i przechodnich)
  * **Code scanning (CodeQL)**: analiza statyczna kodu wykrywająca m.in. SQL injection i obejście uwierzytelniania
  * wyniki dostępne na karcie **Advanced Security** w repozytorium

===== DevSecOps - włączanie i konfiguracja =====

  * włączanie na poziomie organizacji, projektu lub pojedynczego repozytorium (**Project settings** -> **Repos**)
  * push protection i skanowanie repozytorium działają od razu po włączeniu; push protection sprawdza tylko pushe wykonane po włączeniu
  * dependency scanning i code scanning działają w ramach potoków Azure Pipelines, a wyniki są zbierane per repozytorium
  * code scanning, ustawienia domyślne (default setup): skanowanie według harmonogramu tygodniowego dla C#, C/C++, Java, JavaScript/TypeScript, Python, Ruby i Rust
  * code scanning, ustawienia zaawansowane (advanced setup): zadania CodeQL dodane do potoku, np. dla Go i Swift lub niestandardowych kroków budowania

===== DevSecOps - ochrona pull requestów =====

  * adnotacje w pull requestach dla dependency scanning i code scanning, gdy polityka **Build validation** obejmuje zadania skanowania
  * **status checks** jako polityki gałęzi blokujące scalanie:
    * ''AdvancedSecurity/AllHighAndCritical'' - wszystkie alerty krytyczne i wysokie muszą zostać naprawione
    * ''AdvancedSecurity/NewHighAndCritical'' - blokuje wprowadzanie nowych podatności
  * przepływ: commit -> pull request -> build validation ze skanowaniem -> status check -> scalenie

===== DevSecOps - przegląd bezpieczeństwa i Copilot Autofix =====

  * **Security overview** (Organization settings): karty **Risk**, **Coverage** i **Alerts**, filtrowanie, eksport do CSV oraz widoki do koordynacji napraw (security campaigns)
  * **Copilot Autofix** (wersja zapoznawcza, public preview): agentowa naprawa alertów code scanning i dependency scanning
  * agent przygotowuje pull request z proponowaną poprawką, którą należy przejrzeć, przetestować i scalić
  * nie obejmuje alertów o sekretach ani malware; generowanie poprawek zużywa kredyty AI

===== Nowości: agenty AI i MCP Server =====

  * **Model Context Protocol (MCP)** - standard łączący asystentów AI z zewnętrznymi danymi i narzędziami
  * **Azure DevOps MCP Server** daje asystentowi AI dostęp do rzeczywistych danych organizacji: projekty i zespoły, zadania (work items), pull requesty, buildy i potoki, plany testów
  * zapytania w języku naturalnym zamiast ręcznego przeglądania portalu, np. o stan sprintu, zablokowane zadania lub pull requesty czekające na przegląd
  * asystent AI musi działać w trybie agenta (agent mode)
  * MCP Server jest bezpłatny, ale obowiązują standardowe koszty Azure DevOps; korzystanie z asystenta AI może być osobno płatne

===== MCP Server - warianty i bezpieczeństwo =====

  * **zdalny (remote)** - zalecany: hostowany przez Azure DevOps, bez instalacji; obsługiwany m.in. w VS Code z GitHub Copilot, Visual Studio, Microsoft Foundry, Copilot Studio i GitHub Copilot CLI
  * uwierzytelnianie przez Microsoft Entra; organizacja musi być oparta na Microsoft Entra (organizacje z samym kontem Microsoft nie są obsługiwane)
  * **lokalny (local)** - uruchamiany na własnym komputerze (Node.js 20+), przeznaczony dla klientów niewspierających zdalnego serwera, np. Claude Desktop, Claude Code, Cursor i Codex
  * użytkownik kontroluje, do jakich danych ma dostęp asystent AI

===== Przykładowe zapytania do asystenta AI =====

^ Zadanie ^ Przykładowe zapytanie ^
| Przegląd projektu | Podsumuj stan bieżącego sprintu w projekcie Contoso: otwarte zadania, aktywne pull requesty i ostatnie buildy |
| Zablokowane zadania | Wyświetl zadania w projekcie Contoso, które są zablokowane lub mają przeszkody |
| Kondycja potoków | Pokaż odsetek udanych uruchomień wszystkich potoków w projekcie Contoso z ostatnich 2 tygodni |
| Nieaktualne pull requesty | Wymień otwarte pull requesty w projekcie Contoso bez aktywności od ponad 5 dni |
| Śledzenie powiązań | Dla user story 1234 pokaż powiązane commity, pull requesty, buildy i wyniki testów |
| Nieprzetestowane funkcje | Pokaż ukończone funkcje w projekcie Contoso bez powiązanych przypadków testowych |

//Wskazówka: aby uniknąć korzystania z danych pobranych wcześniej, dodaj do zapytania polecenie „Nie używaj wcześniej pobranych danych”.//

===== Dobre praktyki przy użyciu AI =====

  * wyniki asystenta AI to propozycje: weryfikuj podsumowania, a zmiany w kodzie kieruj przez pull request i przegląd kodu
  * nadawaj asystentowi tylko niezbędne uprawnienia i nie przekazuj mu sekretów
  * łącz AI z DevSecOps: skanowanie, polityki gałęzi i status checks chronią przed błędami także w kodzie generowanym automatycznie

===== Podsumowanie =====

  * Azure DevOps obejmuje cały cykl: **Plan -> Code -> Build -> Test -> Deploy -> Monitor -> Repeat**
  * Boards, Repos, Pipelines, Test Plans i Artifacts działają razem i są powiązane śledzalnymi łączami
  * **DevSecOps**: bezpieczeństwo sprawdzane automatycznie w pull requestach i potokach
  * **AI**: MCP Server i Copilot Autofix wspierają zarządzanie projektem i naprawę podatności, ale decyzję podejmuje człowiek

===== Więcej informacji =====

  * [[https://www.perforce.com/blog/alm/what-application-lifecycle-management|What Is Application Lifecycle Management?]]
  * [[https://software.af.mil/training/devops/|DevOps]]
  * [[https://learn.microsoft.com/en-us/azure/devops/|Azure DevOps documentation]]
  * [[https://learn.microsoft.com/en-us/azure/devops/user-guide/what-is-azure-devops|What is Azure DevOps?]]
  * [[https://learn.microsoft.com/en-us/azure/devops/mcp-server/mcp-server-overview|Azure DevOps MCP Server]]